Kundasang: Kerajaan Persekutuan memperuntukkan RM10.74 juta bagi memperkukuh pemantauan bahaya geologi, kesiapsiagaan bencana dan daya tahan komuniti di Kundasang dan Ranau menerusi beberapa projek di bawah Kementerian Sumber Asli dan Kelestarian Alam (NRES).
Menterinya Datuk Seri Arthur Joseph Kurup mengumumkan komitmen itu semasa melancarkan Projek Sistem Amaran Awal (EWS) dan Pemasangan Penanda Aras Pergerakan Sesar (PAPS) di SK Mesilou, di sini, pada Sabtu.
Menyifatkan inisiatif itu sebagai lebih daripada sekadar projek infrastruktur fizikal, Arthur berkata ia mencerminkan komitmen Kerajaan Madani dalam melindungi nyawa, meningkatkan kesiapsiagaan komuniti serta membina daya tahan di kawasan yang terdedah kepada risiko geologi.
“Kita mahu memastikan rakyat Kundasang tidak dibiarkan berdepan risiko bencana bersendirian. Kerajaan kekal komited menyediakan sokongan teknikal, kepakaran saintifik dan langkah perlindungan yang sesuai bagi melindungi komuniti serta memastikan keselamatan awam terus menjadi keutamaan tertinggi,” katanya.
Beliau berkata walaupun Kundasang terkenal dengan keindahan alam semula jadi, sektor pertanian tanah tinggi yang berkembang maju serta kedudukannya berhampiran Gunung Kinabalu, kawasan itu turut berdepan cabaran geologi tersendiri disebabkan bentuk muka bumi yang curam, struktur geologi yang kompleks, taburan hujan tinggi serta kewujudan sesar dan cerun tidak stabil.
“Sebagai kawasan tanah tinggi, Kundasang memerlukan usaha pemantauan, mitigasi dan kesiapsiagaan bencana secara berterusan. Kita perlu mengguna pakai pendekatan berasaskan sains untuk mengurus risiko geologi dengan lebih baik demi kesejahteraan masyarakat setempat,” katanya.
Arthur berkata kerajaan bercadang untuk menambah 18 lagi Sistem Amaran Awal di Sabah di bawah Rancangan Malaysia Ke-13 (RMK13) bagi meningkatkan keselamatan penduduk di kawasan berisiko geologi. Ketika ini terdapat empat EWS sedang beroperasi di Sabah iaitu di Kundasang, Kokol, Kepayan Ridge dan Kinarut.
Sistem Amaran Awal yang dilancarkan itu membolehkan pemantauan keadaan cerun dan pergerakan tanah secara masa nyata, manakala sistem Penanda Aras Pergerakan Sesar membantu pakar mengesan perubahan pergerakan tanah secara beransur-ansur dari semasa ke semasa.
Arthur menyifatkan projek itu sebagai “mata dan telinga” komuniti serta pihak berkuasa dengan menyediakan data geologi penting yang boleh digunakan Jabatan Mineral dan Geosains (JMG), Agensi Pengurusan Bencana Negara (Nadma), kerajaan Sabah dan Pejabat Daerah Ranau untuk bertindak lebih berkesan terhadap potensi risiko.
“Kerajaan tidak lagi mahu bertindak hanya selepas bencana berlaku. Fokus kita hari ini adalah pencegahan, pengesanan awal serta penggunaan sains dan teknologi untuk mengurangkan risiko sebelum ia menjadi tragedi,” katanya.
Beliau berkata projek itu turut mempunyai komponen pendidikan yang penting, khususnya kepada murid SK Mesilou.
Menurutnya, sekolah bukan sahaja berfungsi sebagai pusat pembelajaran akademik, tetapi juga platform untuk memupuk kesedaran mengenai bahaya geologi dan kesiapsiagaan bencana dalam kalangan generasi muda.
“Kanak-kanak yang membesar di Kundasang perlu memahami persekitaran mereka dan menghargai kepentingan menghormati alam semula jadi serta menyedari bahawa risiko geologi adalah tanggungjawab bersama,” katanya.
Arthur berkata di bawah Rancangan Malaysia Ke-12 (RMK12), kerajaan memperuntukkan RM4.61 juta bagi pemetaan kawasan bahaya, penilaian risiko cerun dan pemasangan sistem amaran awal di kawasan berkenaan. Selain itu, RM240,000 diperuntukkan bagi pemasangan sistem amaran awal sedia ada dan sistem pemantauan pergerakan sesar, manakala RM100,000 disalurkan menerusi program Sekolah Angkat Madani pada 2025.
Bagi masa hadapan, katanya kerajaan mencadangkan tambahan RM5.29 juta di bawah RMK13 untuk meneruskan dan memperluaskan program Sistem Amaran Awal, selain RM500,000 bagi program Kampung Angkat Madani pada 2026.
“Ini menjadikan jumlah keseluruhan komitmen NRES dan JMG di Kundasang dan Ranau mencecah kira-kira RM10.74 juta, sekali gus membuktikan pelaburan jangka panjang kerajaan terhadap keselamatan komuniti, daya tahan bencana dan pembangunan mampan,” katanya.
Beliau berkata manfaat projek itu melangkaui aspek pemantauan teknikal apabila ibu bapa akan lebih yakin terhadap keselamatan sekolah, guru dapat menerapkan kesedaran geosains dalam pendidikan, manakala komuniti setempat lebih bersedia mengenal pasti tanda amaran dan bertindak sewajarnya ketika kecemasan.
Katanya, sektor pelancongan dan pertanian yang menjadi tunjang ekonomi Kundasang turut mendapat manfaat menerusi langkah keselamatan yang dipertingkatkan serta keyakinan lebih tinggi dalam kalangan pelawat dan pelabur.
Arthur turut menekankan kepentingan kerjasama erat antara NRES, JMG, Nadma, kerajaan Sabah, Pejabat Daerah Ranau dan komuniti setempat.
“Teknologi sahaja tidak mencukupi. Sistem amaran awal hanya berkesan apabila komuniti memahami cara bertindak balas dan terlibat secara aktif dalam program kesiapsiagaan,” katanya.
Beliau menggesa pemimpin komuniti, kumpulan belia dan penduduk agar terus bekerjasama dengan agensi kerajaan dalam memperkukuh kesedaran serta inisiatif kesiapsiagaan bencana.
Arthur turut merakamkan penghargaan kepada JMG, Nadma, Kerajaan Sabah, Pejabat Daerah Ranau serta warga SK Mesilou atas sokongan dalam memastikan pelaksanaan inisiatif itu berjaya.
Beliau berkata projek itu membawa mesej jelas bahawa kerajaan bukan sahaja komited bertindak ketika bencana berlaku, malah proaktif bekerjasama dengan komuniti bagi melindungi nyawa dan membina masa depan yang lebih selamat untuk penduduk Kundasang dan Ranau.
